Tarımın Geleceği Kooperatifleşmeden Geçiyor

AgroNews Genel Yayın Yönetmeni Yasemin Arslan'ın moderatörlüğünü üstlendiği panelde konuşmacı olarak SS. Döşemealtı Kadın Girişimi Üretim ve İşletme Kooperatifi Kurucusu Ayten Çot, Korkuteli Ziraat Odası Başkan Yardımcısı ve Çaykenarı Tarımsal Kooperatifi Başkan Yardımcısı Soner Akkanat, Kumluca Tarımsal Koop. Kurucu Üyesi Şahin Köse ile Uluslararası Tarım Derneği Başkanı Ziraat Yüksek Mühendisi Seda Özel katıldı.

Üretici Kooperatifler için finansman markalaşma ve pazarlama konularının önemine dikkat çeken Moderatör Yasemin Arslan İspanya ve Hollanda örneğinde olduğu gibi Türkiye için de kooperatifleşmenin tarımın geleceğinde önemli rol oynayacağına dikkat çekti.

Uluslararası Tarım Derneği Başkanı Ziraat Yüksek Mühendisi Seda Özel Toplumda kooperatifleşme alanındaki başarı örnekleri dijitalleşmenin de etkisiyle olumlu sonuçlar doğurduğunu söyledi.

Seda Özel “Çiftçilerimiz örgütlenme gayreti içerisinde. Bunu aslında kurumlar bazında ele alınması gerektiğini düşünüyorum. Tarım ve Orman Bakanlığı'nın bütün ilçelerde yapısı var, altyapısı var. Çiftçilerin ürün bazlı birlikler kurarak, yine devlet desteğiyle, kurumsallaşmaları teşvik edilmeli. İşin işletmesine gelince şimdi herkes kendisi arasında süreci yürütüyor. İşletme giderleri para yönetimi konusunda finansa ulaşmada sıkıntı var. Kooperatiflerin kurumsallaşamama sorunu var. Dolayısıyla da sadece ürünü üretmekle yeterli olmuyor. Bunun mamülleştirilmesi paketlenmesi de son tüketiciye ulaştırılması da gerekiyor. İşletme süreçlerinde oto kontrol ve güvenlik de önemli. Bir mekanizma geliştirilmeli. Bunlar için artık şimdi yazılımlar var, dijital kontrol sistemleri var, kameralar var, sensörler var. Teknolojinin sunduğu nimetler artık işleri kolaylaştırıcı etkiye sahip. Bu sistemler tabi bir maliyet gerektiriyor. Bu sistemlerle her şey denetlenebilir, kontrol edilebilir ve bu güvensizlik olayı da bertaraf edilebilir. Türkiye tarımının geliştirilmesi, modern teknolojilerin dijital süreçlerin entegre edilme lazım. Kooperatiflerin de bu anlamda yerel kalkınma modeli çerçevesinde rolu büyük. Tarım sektörü hem istihdam sağlıyor hem de ithalat ve iç pazara yapılan satışlarla önemli katma değer yaratıyor. Stratejik öneme sahip olan üretici kooperatifleri ekonomiye de katkı sağlıyor” diye konuştu.

ÜRETİCİLER SIKINTILI

Üreticilerin mevcut piyasa şartlarında bazı sıkıntılar yaşadığını belirten Çaykenarı Tarımsal Kooperatifi Başkan Yardımcısı Soner Akkanat “ Üretici Kooperatifler toplu alımlar ya da toplu satışlarla piyasa şartlarında mücadele etmeye çalışıyor. Ortaklarını korumaya çalışıyor. Belli bir strateji içinde ilerliyoruz. Bizim kalkınma kooperatifimiz genelde hayvancılık ve süt toplama ile ilgili çalışmalar yürütüyor. Piyasa koşullarından da etkileniyoruz. Mazot ve işçilik gibi girdi maliyetlerimiz artıyor. Üreticinin sattığı fiyatla marketteki fiyat arasındaki uçurum bulunuyor bu konuda yeni çözümler üretilmesi gerekiyor” dedi.

KADIN ÜRETİCİLER SEKTÖR İÇİN ÇOK ÖNEMLİ

SS. Döşemealtı Kadın Girişimi Üretim ve İşletme Kooperatifi Kurucusu Ayten Çot, ise şunları söyledi: “Her şeyden önce kadın üretici bir güce sahip. Kırsalda kadın iş gücü çok önemli, çünkü yalnızca tarlada değil evde de günün her saati üretiyor. Kadın olarak üretkeniz zaten üretkeniz çünkü üretmek bize verilmiş bir görev. Yani elimizden gelen her şeyi değerlendiren varlıklar biz kadınlarız. Ürettiklerimizi her şekilde değerlendiriyoruz. Etrafımızdaki insanlarla paylaşıyoruz. Ama üretileni sürdürebilmek, üretmekten daha çok önemli. Antalya tarımın başkenti. Bütün ülkeye yetiştiği gibi birçok başka ülkeye de ihracat ihracat yapıyor. Antalya'nın çöpe attığı ile çöpe giden, tarımda çöpe giden ürünlerle büyük bir ülkeyi tamamen doyurabilirsiniz. Bu nedenle hiçbir şeyi israf etmeden değerlendirmek de çok önemli. Sözleşmeli tarım yapıyorum. Güzel bir pazarım var. O pazar doğrultusunda üretiyorum, ürettiriyorum, alıyorum ve imalat ediyorum. Tabii ki her şeye yetişemeyeceğimizden dolayı ben de kadınları örgütleyerek onlara destek olmak, kadınlardan destek almak için en güzel yol kooperatifleşmeden geçiyor. Tek kooperatifle Türkiye genelindeki üreticilerin içine yetemeyeceğimden dolayı şimdi de Döşemealtı Kadın Kooperatifini kurdum. Döşemealtı kadar zengin bir ilçenin ürünlerini, tarladan kalkan her şeyini sıfır atık olarak işliyoruz. Sağlık Bakanlığı'na mevzuatlarına uygun şekilde üreterek ambalajlayarak satış yapıyoruz”

ÇİFTÇİLERİN KURTULUŞU KOOPERATİFLEŞMEDEN GEÇİYOR

Çiftçilerin kurtuluşu kooperatifleşmeden geçtiğine dikkat çeken Kumluca Tarımsal Koop. Kurucu Üyesi Şahin Köse de şu bilgileri verdi: “ Girdi maliyetleri ve pazarlama konusunda çiftçinin muzdarip olduğunu düşünüyorum. Üreticinin gücünün yetmediği, sesini duyuramadığı durumda bunun en etkili çözümünün kooperatif olduğunu düşünüyorum. Bizler elimizi taşın altına koyduk, Kumluca Tarımsal Kalkınma Kooperatifini kurduk. Antalya tarımı Türkiye'nin lideri, başkenti. Kumluca ise gerçekten Antalya'nın tarım merkezlerinin başında gelen bir yer. Öncelikle ne yapabileceğimizi düşündük. Bir market açtık, iki yıl işlettik. Şimdi ise üretim yapıyoruz ve Antalya Büyükşehir Belediyesinin de destekleriyle önemli bir konuma geldik. Çiftçiler gözünü açıp kurtuluşunun kooperatif olduğunu bir görse, kurtuluşunun birlikler olduğunu bir görse çok yol alırız. İspanya'nın 68-70 milyona yakın nüfusu var. 2 milyona yakın da çiftçisi var. Çiftçi birlikleri oralarda çok önemli ve hükümet tarafından destekleniyor. Örneğin İspanya 2 milyon üreticisini 13 birlik altında toplamış. Problemleri çok kısa sürede çözüyor. Aslında en önemli olgu pazar konusu. Çünkü pazarını sağlayamadığın zaman ürettiğin ürünün hiçbir anlamı yok. Bunu tek bir çözüm yolu var. Birlikler oluşturmak, birlikte hareket etmek yani kooperatifleşmek”